TKI global navigation

Ngā Tauaromahi o Aotearoa Papakainga Tauaromahi Assessment homepage
Papakāinga tauaromahi Hauroa

Hauora

Taumata.

Te oranga wairua, oranga hinengaro

E koekoe te Tūi, e ketekete
te Kākā, e kūkū te Kererū

Mā te pouako.
He tāhū Hauroa.

He whakataki | Ngā hononga ki te marautanga | Ki hea i nāianei

He whakataki

I puta tēnei tauaromahi i te tīmatanga o te tau mai i te kaupapa o te wā, arā, te whakariterite i te akomanga hei wāhi whakatau tangata, wāhi whakapiki wairua me te whakatipu mōhio.

He rerekētanga tō tēnā, tō tēna.

He rerekētanga tō tēnā, tō tēnā.



Tā tēnei mahi e whakaatu ana

*Kia mataara: He hapa reo kei te haere.

E whakaatu ana tēnei mahi i ngā whakamārama a ngā ākonga i a rātou anō me ō rātou ake kaha. Nā rātou i tautuhi ngā ōritenga me ngā rerekētanga i waenga i a rātou me ētahi atu, me te whakapiki ake i ō rātou motuhaketanga.

He rerekētanga tō tēnā, tō tēna.


Ki runga

He matapaki– Tā te pouako me ngā ākonga tokorua*

Pouako: He aha ngā rerekētanga me ngā ōritetanga o kōrua anō?
Lucy: He teitei ake ia ki ahau.
Genisa: He roa ake ōku makawe ki a ia.
Lucy: He ōrite ō māua whānau, e waru i roto i tōku, e waru i roto i tāna.
Genisa: He parauri ō māua karu.
Lucy: He rerekē ō māua niho, nā te mea, e rua ngā wāhi wātea a Genisa.
Genisa: He Māori katoa māua, ka taea hoki ki te kōrero Māori māua.

Pouako: Me titiro ki ā kōrua pikitia o ngā ringaringa me ngā waewae. He ōrite te rahi, he rerekē rānei te rahi?
Lucy: He rerekē.
Pouako: He aha te rerekētanga?
Lucy: He nui ake te waewae o Genisa.
Pouako: Pēhea ngā ringaringa?
Lucy: Āhua iti ake āku ringaringa i a Genisa.

Pouako: Titiro ki ō kōrua kākahu. He ōrite, he rerekē rānei?
Genisa: Rerekē. Kei ahau ngā kōhao.
Pouako: Kei a koe ngā kōhao i roto i ngā kākahu nē?
Genisa: Āe, titiro.

Te āhuatanga rerekē

Kua tautuhia e Genisa he iti ake tōna tinana i tō Lucy.
E whakaatu ana tana pikitia he nunui hoki ōna ringaringa.

He kupu taka

hihiratanga uniqueness
paearu criterion
peita draw
roto manawa feelings
tāroaroa length
tīpako select


Ki runga

He horopaki ako

I matapaki tahi te pouako me ngā ākonga i ngā ōritenga me ngā rerekētanga o te tangata. Ko tā te pouako he whakarite pātai:

  • He aha te tino hihiratanga o Whaea Poto?
  • He aha te tino hihiratanga o Hine?
  • He aha tātou e rerekē ai, e hirahira ai?
  • He aha tātou e ōrite ai?

I te wā mahi takirua ka torotoro ngā tokorua i ō rāua ōritenga, me ō rāua rerekētanga. Hei tauira ake, ka tautuhia e ngā tokorua ko te taumaha, ko ngā tae o ngā whatu me ngā makawe hei whakaatu rerekētanga. Ka inea te tāroaroa, kātahi ka peita i ō rāua ake kapunga ringa, tapuwae hoki hei whakaatu i ngā ōritenga me ngā rerekētanga.

Ka matapaki ngātahi i ngā ōritenga, i ngā rerekētanga me ō rātou ake motuhaketanga i roto i te akomanga. Ka whakaritea tētahi whakaaturanga e whakaatu ana i ngā ōritenga, me te aro tonu ki ngā rerekētanga.

Ka tirotiro ngā ākonga i ētahi pikitia o ētahi rōpū hākinakina, kātahi ka taki matapaki ā-akomanga i ngā rerekētanga ā-hanga, ā-taumaha me te aro anō ki te hāngai o aua rerekētanga ki ngā tūranga o tēnā, o tēnā i roto i te tīma. Kātahi ka tākaro tahi, otirā, ko tētahi tino paearu o te tīpako i te tīma kia whai wāhi te katoa ki te tākaro. Ka whakaputa ngā ākonga i ō rātou roto manawa i te wā kāre rātou i tohua mō tētahi o ngā tīma. Ka tirotiro anō he aha ētahi atu huarahi ki te tautuhi tīma kia tika tonu, kia whai wāhi hoki te katoa.

Ki runga

Ngā hononga ki te marautanga

Ngā aho

Anei ngā āhuatanga wairua, hinengaro hoki e tika ana kia kōtuia atu ki ngā whāinga paetae i tēnei taumata:

  • Te whakawhiti kōrero e pā ana ki ētahi o ōna āhuatanga whaiaro.
  • Te whakatinana i te aroha, te manaaki me te awhi i te tangata, kia pūmau ai ngā whaitua hei wāhi pārekareka mō te katoa.

Ngā whāinga paetae

Te waiora
Ka taea e te ākonga:
2.3 - te whakaahua he aha ngā āhuatanga e ōrite ana, me te mōhio he pūmanawa ō tēnā, ō tēnā; me whakanui hoki ngā rerekētanga.

Te taiao
Ka taea e te ākonga:
2.3. - te whakawhiti whakaaro e pā ana ki ngā whaitua āhuareka, ngā whaitua e noho pai ai ngā tāngata katoa, me te mahi ngātahi ki ētahi atu hei whakapai ake i ngā whaitua.

Ngā putanga ako

Mā te ākonga e:

  • tautuhi ōna ake kaha whaiaro hei whakapakari ake i a ia anō.
  • whakamārama te whai wāhi mai o ō rātou ōritenga, rerekētanga rānei ki te hihiratanga o tēnā, o tēnā o te akomanga.
  • whakamārama te hononga ā-rōpū i roto i te akomanga, otirā, ki te katoa o te akomanga.

Ngā hononga ki Te Whāriki

Mana Tangata, wh. 35-36

Ki runga

Ki hea i nāianei?

Ko tā ngā ākonga te:

  • tuku mihi me te hopu tika i ngā oha me ngā whakanui.
  • whakaputa māia ā-rōpū, ā-akomanga i ō rātou whakaaro, i ō rātou ake roto manawa me ō rātou ake hiahia.
  • āta whakarongo me te whakaaro nui ki ngā āhuatanga o ētahi atu.

Ki runga

He rauemi

Te Tāhuhu o te Mātauranga. (2001). The Curriculum in Action Series. Kotahitanga. Getting on Together. Te Whanganui-a-Tara: Te Pou Taki Kōrero.

New Zealand Police Youth Education Service. (1998). Keeping Ourselves Safe: Knowing What to Do. Y 0-3. Te Whanganui-a-Tara. New Zealand Police.

New Zealand Police Youth Education Service. (2000). Kia Kaha: Knowing What to Do. Y 0-3. Te Whanganui-a-Tara. Te Whanganui-a-Tara. New Zealand Police.

www.police.govt.nz/service/yes


TKI Mātauranga MāoriTKI Mātauranga Māori

Putanga tā o tēnei tauaromahi (PDF, 1.7MB)

PDF help Printing tip

Ki runga