E hīpoki ana tēnei whārangi i ngā take e rārangi mai ana. Pāwhiria te hononga e tika ana ki te haere ki te take e hiahia ana koe:

• Te pūtakenga
• Te tāhū pāngarau
• Ko ēnei ngā wāhanga o te tāhū pāngarau
  • Ngā whenu
  • Kaupapa matua
  • NCEA Level 1
• Te māherehere pāngarau

Te pūtakenga

Kua takoto he tauaromahi mō ētahi whenu e whā o te marautanga pāngarau e hāngai ana ki ngā Taumata 1–5. E rārangi nei ngā kaupapa whāiti o roto i aua whenu kua horahia he tauaromahi mōna:

• Te Ine
  • Te Wā
• Te Āhuahanga
  • Te Āhua me te Koki
  • Te Ahunga me te Takotoranga
• Te Taurangi
  • Te Tauira me te Pānga
• Te Tauanga
  • Te Tūhura
  • Te Whakamāori

Kāore i whakaritea he tauaromahi mō Te Tau, kei te kawea hoki i te wā nei ōna kaupapa, pērā i tā asTTle me te kaupapa Te Poutama Tau. Ko te whakaaro ia, ka whai hua ake te whakatakoto tauaromahi mō Te Tau kia oti ērā kaupapa.

He pai ake mēnā ka whakaataria e ngā tauaromahi mō Te Tau ngā momo mōhiotanga me ngā momo rautaki ka āta tohua e Te Poutama Tau, ā, kia rere ngātahi ngā kaupapa pāngarau e hoea ana i te wā nei me ērā o ngā rā kei te heke mai.

Te tāhū pāngarau

He rauemi tēnei i pūtakea mai i te marautanga. Ko tāna he āwhina i te pouako ki te whakatakoto mahere, whakahaere aromatawai. I pūtakea mai i te mahere ariā o asTTle, ā, koinā i ōrite ai ētahi āhuatanga o rāua tahi.

Hei tauira, ko ngā taumata. E kapi ana ngā taumata 1–6 i ngā whenu e rima o te tāhū pāngarau. Mō Te Tau, kua wāwāhia ngā kaupapa matua kia noho mai ki te Mātauranga Tau, ki te Whakamahi Tau rānei, pērā anō i Te Poutama Tau.

Ko tā ngā pere i te tāhū pāngarau, he tohu i tētahi hono, i tētahi whanaketanga rānei o roto i ngā whāinga paetae o tētahi whenu. I ētahi wāhi, kua whakakotahitia ēnei ki te rerenga kōrero kotahi. Ko ngā tau kei rō taiapa e whai ana i ia whāinga paetae e tohu ana ko ēhea whāinga paetae kua whakakotahitia.

Ki runga

Ko ēnei ngā wāhanga o te tāhū pāngarau

Ngā whenu

Ko ngā whenu e 5 o te marautanga, arā, ko Te Tau, Te Ine, Te Āhuahanga, Te Taurangi, me Te Tauanga, tae atu ki ngā whāinga paetae o roto i ia whenu.

Kaupapa matua

Ka whakamāramatia i konei ngā kaupapa matua, ngā whenu whāiti rānei o roto i te whenu, hei tauira, mō Te Āhuahanga – ko te āhua me te koki, ko te ahunga me te takotoranga.

NCEA Level 1

Kei runga ake tēnei i te taumata 5 o te tāhū. E tohua ana ngā paerewa paetae pāngarau o te taumata 1 o te NCEA e tika ana, hei tauira, NCEA 1.4 (e hono ana ki Te Āhuahanga – Te Ahunga me te Takotoranga).

Te māherehere pāngarau

I te māherehere pāngarau ka whakaingoatia ia tauaromahi, ā, ka tohua anō te whenu, te kaupapa matua, me te taumata e hāngai ana. Ka puta anō he whakamārama poto mō ngā āhuatanga pāngarau e aro nuitia ana i ia tauaromahi.

Hei tauira:
Whenu: Te Āhuahanga
Taumata 4: Te Hora o te Whenua
Tāhū: Te Ahunga me te Takotoranga
Te whakaatu i te reo ahunga me te reo taunga ki te mahere, te tautuhi hoki i ngā ahunga matua. Te whakamahi i te kāpehu.

Kua whakanōhia ngā tauaromahi ki te whenu me te taumata i whakaarohia e tino hāngai ana. Heoi anō, tērā pea e mau mai ana ki roto he āhuatanga mai i ētahi atu whenu, i tētahi atu taumata rānei.

Putanga tā o tēnei tauaromahi (PDF, 81kb)

Ki runga