He whakataki
Kua rua tau te kaituhi i te kura. Kua taunga haere ia ki te tuhi kōrero pono, kōrero whakaihiihi hoki, nō reira ehara tēnei i te hīkoi hou. Ko te kōrero i ahu mai i te kaupapa 'Whānau', nō reira hāngai tonu tāna kōrero ki tōna ake mōhio, ki tōna ake Pāpā. E mātau ana ki te whakamahere i tāna kaupapa, arā, he tapanga, he rerenga whakamōhio ko wai, he rārangi hei tautoko i te rerenga huaki, he kīwaha, he whakatau hoki.
Ko tā te pouako he:
- whakarite tauira hei whakaatu i ētahi āhuatanga reo, arā, te reo whakapakē
- whakahāngai i te anga o te tuhituhi, arā, he tīmatanga, he pikinga, he mutunga, me te wehenga hoki ki te kōwae
- whakaatu i te mana o te tapanga/ingoa me ngā tino ariā reo, arā, te kupu tūmahi, te kupu tūāhua, me ētahi kīwaha, hei whakaora, hei whakangahau i te tuhinga.
Ko te pikitia i whakaritea e te akomanga he whakaahua. Kua tīmata kē ngā ākonga ki te akoako ki te whakamahere i ā rātou tuhinga me te ohia manomano i ā rātou ake kupu tūāhua, kupu tūmahi hoki. Ko te tino whāinga kia āta whakahoahoa, āta whakaraupapa tika hoki i te tuhinga, otirā kia kitea he tīmatanga me te mutunga. Hei te mutunga ka whakaatu te kaituhi i tāna mahi ki te rōpū kia pai ai te matapaki, te tautoko, te arohaehae, te aromatawai a ngā hoa.
Ki runga
He matapaki
Whiringa tuatahi
| Pouako: |
Ko wai te mea o tō whānau e tino hiahia ana koe ki te tuhi? |
| Ākonga: |
Ko tōku Pāpā. |
| Pouako: |
Ka ahatia e koe? |
| Ākonga: |
Ko te ingoa ko Pāpā, kātahi ka tuhi ai au mōna. |
| Pouako: |
Ka taea e koe te whakaatu i roto i tō tuhinga he aha te pai o Pāpā? |
| Ākonga: |
Āe, ka whakaatu ahau i ētahi. |
| Pouako: |
Ka pai rawa atu tēnā. Ko tēhea tō rerenga hei huaki i tō paki? |
| Ākonga: |
Ko te mea, he pai a Pāpā. |
| Pouako: |
Me pēhea ō whakamārama i āna painga? |
| Ākonga: |
Aua! |
| Pouako: |
Tērā, me whakarārangi haere e koe. |
| Ākonga: |
Kāre ahau e mōhio ki te whakarārangi. |
| Pouako: |
Mā tāua e mahi. Me titiro tāua i ētahi o ngā pukapuka a Huia me Te Pou Taki Kōrero. |
| Ākonga: |
Kia hia ngā mahi a Pāpā? |
| Pouako: |
Kei a koe. |
Ki runga
Ngā hononga ki te marautanga
Te Reo Māori i roto i te Marautanga o Aotearoa
Te whāinga paetae
Tuhituhi: Kōeke 1iii
Ka taea e te ākonga te tuhi kōrero māmā ia rā mai i tōna ao mōhio me ōna wheako whaiaro kia pupū ake te māramatanga me te hihiri ōna ki te tuhi.
Te Reo Māori i roto i te Marautanga o Aotearoa, wh. 45
Ngā pūkenga
- Ko te whakatakoto i ōna whakaaro ki runga pepa.
- Ko te tuhi i ngā whakapuaki māmā.
- Ko te whakamahi i ētahi ture o te reo kia whai hua ai tāna i tuhi ai.
- Ko te whakamahi i ētahi rautaki tuhituhi.
Te Reo Māori i roto i te Marautanga o Aotearoa, wh. 84
Ki runga
He hononga pānui me te tuhituhi
Ahakoa he aha te hōtaka pānui e tika ana, mā tēnei reanga kia tīmatahia te kaupapa mā te waiata, mā te rotarota, mā te haka, mā te mōteatea, arā, ko te āhua tonu me te reo e taunga ana ngā tamariki. Ina ia ko te anga Māori.
He rauemi
Te Tāhuhu o te Mātauranga (1996). Te Reo Māori i roto i te Marautanga o Aotearoa. Te Whanganui-a-Tara: Te Pou Taki Kōrero.
Yates, P. (1986). Pāpā. Wellington: Learning Media.
Fitzgerald, T. (1988). Te Tino Pōtae o Pāpā. Wellington: Learning Media.
Putanga tā o tēnei tauaromahi (PDF, 235kb)
Ki runga