Te Mātauranga Taiao me Pūtaiao i roto i Te Marautanga o Aotearoa
Mā te taiao e whakahau ngā āhuatanga pūtaiao. Mā te pūtaiao tātou e āwhina kia mārama ai tātou ki te ao, me ōna āhuatanga katoa, tae noa atu ki te ao wairua:
- kia pūmau tōna ngākau ki te taiao puta noa;
- kia pūmau ki tōna whanaungatanga ki te whenua, ki te ātea, ki te wai, ki te tini o ngā mea katoa;
- kia rongo te whatumanawa i ngā mamae, i ngā nawe e taupatu nei i tōna ao, kia taea te rapu, te kite ngā huarahi hei whakatikatika;
- kia mātau ki ngā pūkenga, pērā i te rangahau, i te whakawhiti whakaaro, i te whiriwhiri kōrero, i te hÏraurau hopanga, i te tūhura.
Mā tēnei marautanga ka taea e te pouako te whakarite i ngā tūmomo mea angitu kia whakauruhia ngā whāinga, ngā ariā me ngā korahi o te Mātauranga Taiao.
E toru ngā whenu horopaki i roto i tēnei marautanga: Ō Mataora, Ō Ahupūngao, Ō Kawekawe.
E rua ngā whenu whakauruuru: Ngā Pūkenga me ngā Waiaro, Hangarau.
Ka uru katoa mai ngā mea e ora ana ki roto i te whenu Ō Mataora, tae noa mai ki a Papatūānuku. O ngā whenu katoa, koia nei te whenu tino rahi. Kei roto i tēnei whenu te nuinga o ngā atua kaitiaki, pēnei i a Tāne-mahuta, i a Tangaroa, i a Haumia-tiketike, i a Rongo-mā-tane, i a Tū-matauenga, i a Tawhirimatea hoki.
Ko tētahi o ngā whāinga matua o te whenu Ō Kawekawe: kia tika ngā whakatau mō ngā matū e pā ana ki te hangarau, ki te tangata, ki te taiao.
Ko tētahi o ngā whāinga matua o te whenu Hangarau: kia mārama ki ngā āhuatanga katoa o te pūtaiao me te hangarau e pā ana ki te tangata, ki te iwi kāinga, ki te taiao.
Mā te wānanga ka whakawhanake te ākonga i ngā pūkenga me ngā waiaro pūtaiao. E whai ake nei ngā pūkenga i roto i te tūhura: te arotahi me te hoahoa, te kohikohi mōhio, te tukanga me te whakamāori, te pūrongo.
E whai ake nei ētahi o ngā waiaro kia: mau ki ngā pūmanawa o ngā tūpuna; aroha ki ngā āhuatanga Māori katoa; whaiwāhi ki te patapatai; pūaha te hinengaro; kia manawanui.
Kei te whakahirahira te whakatipuranga o ēnei pūkenga me ngā waiaro kia tutukihia ngā whāinga o te Mātauranga Taiao.
Mā te pūtaiao ka taea te tipuranga o ngā ariā taiao o te whenua, te mauri, te rangatiratanga, te taonga, te hauora, me te rāhui tapu.
E whakarārangi ana nei ngā whenu, ngā whāinga paetae, me ētahi tauira mahi hei tutukihia ngā whāinga, ngā ariā me ngā korahi o te Mātauranga Taiao.
Koia nei te putanga ipurangi o ngā whārangi 53 me te whārangi 55 o te pukapuka, Guidelines for Environmental Education in New Zealand Schools.
Tiro ā-taumata | Tiro ā-whenu
Back to top
Previous page | Table of contents | Next page
|


















|