| Ngā whāinga Paetae
|
|
|
| Te whakatau tata, te ine
|
|
|
| I roto i ngāhoropaki whai tikanga, me mōhio te ākonga :
|
|
|
| 1. ki te whakatutuki mahi ine e whai wāhi mai ana te mahi pānui āwhata. Me mōhio hoki ki te kimi mai i ngā tauwhata tika o runga
i te āwhata;
|
|
points on scale |
| 2. ki te whakamahi inenga roa hei tātai pae porohita, tapawhā hangai, tapatoru, hei tātai anōi te horahanga tapawhā hangai, rorahi mataono;
|
|
measurements of length; perimeter
volumes of cuboids |
| 3. ki te pānui , ki te hanga āwhata, wātaka,
tūtohi hoki;
|
|
scales; timetables; charts |
| 4. ki te hoahoa, ki te whakamahi āwhata māmā
hei ine raraunga kounga.
|
|
design; qualitative data |
|
Te whakapakari orotau ki ngā āhuatangao te wā, te pāpātanga
me te whiti
|
|
|
| I roto i ngāhoropaki whai tikanga, me mōhio te ākonga :
|
|
|
| 5. ki te whakatutuki tātaitanga wā, tae atu hoki
ki ngātataitanga pūnaha wā 24&;hāora.
|
|
system |
|
He Tauira Horopaki
|
|
|
- TE MAHI HINAKI/TARUKE&;Kia
pēhea nei te hanga o te hinaki/taruke e tino nui ai te tuna/koura
ka tomo ki roto? He aha te roa tika, he aha te whānui tika?
|
|
|
- NGA MOMO WHARE O TE MAORI&;He aha ngā tikanga me matua whai e tika ai te takoto, te hanga o tētahi whare?
|
|
|
- NGA MARAMATAKA HI IKA, ONO MĀRA
|
|
|
- TE WA&;He
aha te pānga i waenganui i Hikurangi maunga, me "te wā
toharite i Greenwich"?
|
|
|
- NGA TOHU O TE
WA&;Ara te puawaitanga o te pohutukawa, te tangi a te pipiwharauroa,
te whetu Matariki, ērā momo tohu hei āta whakaaro ake
mā te ākonga .
|
|
|
- TE WHRENUI&;E hia ngā papa tukutuku e hiahiatia ana hei kapi i ngā paetara o tētahi wharenui e mōhiotia ana te rahi?
|
|
|
| He Tauira Mahi
|
|
|
| Te whakatau tata, te ine
|
|
|
| Anei ētahi tauira mahi e taea ai ngā whāinga paetae o tenei taumata te whakatutuki:
|
|
|
| 1. Me mōhio te ākonga ki te whakatutuki mahi ine e whai wāhi mai ana te mahi pānui āwhata. Me mōhio hoki ki te kimi mai i ngā tauwhata tika o runga i te āwhata;
|
|
|
| 2. Me mōhio te ākonga ki te whakamahi inenga roa
hei tātai pae porohita, tapawhā hāngai, tapatoru, hei tātai
anō i te horahanga tapawhā hāngai, rōrahi mataono;
|
|
|
- he torotoro i te pānga i waenganui i te pae me te horahanga, i waenganui hoki i te pae me te whitianga o te porohita;
|
|
diameter |
- he kimi mai i te pae o ngā papa hakinakina o te kura, ara o te papa poitarawhiti,
poiuka, hutupōro, tauomaoma, tenehi, aha kē rānei ;
|
|
|
- he whakapakari i te mōhio o te ākonga ki ngā
āhuatanga horahanga, rōrahi, tae atu hoki ki te heketea me
te mita pūtoru ;
|
|
consolidate
cubic metre |
- he hopara i te horahanga o ngā tapawhā rite, me te
whakamahi anō i te purua me te pūtake rua;
|
|
square; squaring
square roots |
- he whakamohio i te ākonga ki ngā inenga ōrite . Hei whakatauira, he ōrite nei rahinga wai: kotahi mita-tekau pūtoru , kotahi rita, kotahi kiro-karama;
|
|
equivalence
cubic decimetre |
- he kōwhiri, he whakahangai atu i te waeine tika ki ngā
rapanga whaitake o ia rā e whai wāhi mai ana te roa, te taumaha,
te kītanga, te rōrahi, te horahanga, te mahana, te wā
rānei .
|
|
apply |
| 3. Me mōhio te ākonga ki te pānui , ki te hanga āwhata, wataka, tūtohi hoki;
|
|
|
- he tuhi, he whakawhiti rānei i ngā inenga o roto i te pūnaha
ngahuru me te whakamahi anōi ngā tau-ā-ira,
tātaitai rānei i ngā wāhi e tika ana;
|
|
make conversions; metric systems
decimal points |
- he tuhi, ka whakamahi wataka, tutohu, he torotoro anōi te whakamahia
o ngā pūrere ine o te ao hangarau nō nā noa
nei i puta ake i te pae;
|
|
measuring devices |
- he whakamāori whakaahua e whai wāhi mai ana te mahi pānui āwhata,
mahere, hoahoa, aha kē rānei ;
|
|
|
- he whakamahi āwhata māmā hei ine raraunga kounga
(pēnei i te waiaro, i te whakaaro, i te whanonga o te tangata),
ka matapaki ai i te mate o te whakamahi i ngā āwhata māmā
noa iho.
|
|
qualitative data |
| 4. Me mōhio te ākonga ki te hoahoa, ki te whakamahi
āwhata māmā hei ine raraunga kounga;
|
|
|
- he whakapakari i te ākonga ki ngā āhuatangae taea ai ngā rapanga
ine o ia rā te whakaoti;
|
|
|
- he whakatairite atu i ngā inenga o inaianei ki ngā inenga o neherā,
ka ata whiriwhiri ai he aha i uru mai ai he inenga hou, he aha rānei
i waiho atu ai ētahi o ngā inenga o ngā tau o mua atu
ki te taha.
|
|
|
| Te whakapakari orotau ki ngā āhuatangao te wā,
te pāpātanga me te whiti
|
|
|
| Ānei ētahi tauira mahi e taea ai ngā whāinga
paetae o tēnei taumata te whakatutuki:
|
|
|
| 5. Me mōhio te ākonga ki te whakatutuki tātaitanga
wā, tae atu hoki ki ngā tātaitanga pūnaha wā 24&;hāora;
|
|
|
- he ata whai haere, he whakamahi i te pūnaha 24 hāora , ka
matapaki ai i ngā rerekētanga i waenganui i tēnei me
te pūnaha 12 hāora ;
|
|
|
- he torotoro i tēnei mea, i te papatanga, me te papatanga o
te whiti, ka torotoro ai i ngā tikanga tuhi kauwhata, kimi
tau waenga rānei e hāngai ana ki ēnei mea. Hei
whakatauira, ko te pāpātanga whakaputa uri, parakino taiao,
take, pikinga utu rānei .
|
|
rate of change
median |
| He Tauira Aro Matawai
|
|
|
| He tauira noa ēnei hei awhina i te kaiwhakaako:
|
|
|
- He whakamahi tūtohi utu waea, mahere whenua rānei hei kimi mai i
te utu mō te waea mamao.
|
|
|
- He mahi mai i tētahi maramataka mo te hī ika me te whakamahi
anō i ngā māramataka Māori, tūtohi tai rānei
.
|
|
|
- He whakarite haereere ki tētahi wāhi i tera taha kē
o te ao, a, me whakawhiti waka i ētahi whenua e rua i ētahi
"rohe wā" e rua e tae atu ai ki taua wāhi.
Nō reira me matua tirotiro te wā me ngā tūtohi
wā rerenga o aua whenua.
|
|
time zones
airline timetables |
Mā ēnei tauira ka mōhio te kaiwhakaako e pēhea
ana te matatau o ngā ākonga ki te:
|
|
|
- He hōpara i te hua o te whakawhiti i te taumaha, i te roa rānei
o tētahi mahi piu. Hei whakatauira, ko te mahi a te poi. Ki te
poto ake te taura engari ka rite tonu te kaha o te piunga, he aha te
otinga?
|
|
|
Mā tēnei tauira ka mōhio te kaiwhakaako e pēhea
ana te matatau o ngā ākonga ki te:
|
|
|
- He hoahoa, he hanga i tētahi paepae, kotahi rita nei te kītanga
(me mahi mai ki te pepa mārō); me whakahoki tēnei
mahi, engari kia haurua rita noa iho te kitanga o te mea tuarua.
|
|
repeat |
Mā tenei tauira ka mōhio te kaiwhakaako e pēhea ana
te matatau o ngā ākonga ki te:
|
|
Inenga 4/2 |
Ahua 4/2 |
Tau 3/6 |
WP-3 |
WP4-6 |
|
|
|
|
|
|
|
a) He aha te horahanga o te mahau?
|
|
|
e) pēhea nei te nui o ngā wāwāhanga papa
e kapi ai te mahau?
|
|
planks |
h) E hia ngā wāwāhanga papa ka taea te mahi mai i tētahi
rimu kotahi.
|
|
|
Ma tenei tauira ka mōhio te kaiwhakaako e pēhea ana te matatau o ngā ākonga ki te:
|
|
|