PapakāingaNgā PūrongoMō TKIHaporiRapuaNgā KuraTauwhitiwhitiTomokangaĀwhina


  Pangarau i roto i te Marautanga o Aotearoa  



Te Taurangi Taumata 2

 

Ngā Whāinga Paetae

 

Te torotoro tauira, pānga

 

I roto i ngā horopaki whai tikanga, me mōhio te ākonga :

 

1. ki te tuhi i te roanga atu o tētahi tauira raupapa, ka whakaahua ture ai;

 

describe; rule
2. ki te whakamahi kauwhata hei whakaatu panga.

 

relationship
 

Te torotoro whārite , kīanga

 

 

expression

I roto i ngā horopaki whai tikanga, me mōhio te ākonga :

 

3. ki te whakamahi i ngā tohu whakarite, arā , te = mō te "ōrite ki te", te < mō te "iti ake i te", te > mō te "nui ake i te".

 

symbols of comparison
 

He Tauira Horopaki

 

  • NGA MOMO TUKUTUKU&;He āta torotoro i te āhua o ngā tauira taruarua i roto i ngā tukutuku (te patiki, ngā roimata toroa, te niho taniwha).

 

  • TE TAKA KAI mā TE HUI&;He tuhi pakitau mō te manaaki mahuhiri e whai wāhi mai ana te tapiritanga.

 

  • TE RERENGA O TAMA-NUI-TE-RA&;He tuhi kauwhata hei whakaatu i te arā rere o te rā ki te kauwhata. (Me waiho mā te ākonga anō e whakatau me pēhea te whakaatu i tēnei ki te kauwhatamo muri rā anō whakatikatika ai mena e he ana tana mahi.)

 

  • NGĀ WHAKAPAPA&;He whakaatu i ngā panga i waenganui i te whānau o te ākonga ki ngā momo kauwhata e tika ana.

 

  • TE TIAKI MŌKAI/TIPU RĀNEI&;He tuhi kauwhata hei whakaatu i te tere o te whanaketanga o tāna mōkai, mehemea rā he mōkai tāna.

 

He Tauira Mahi

 

Te torotoro tauira, pānga

 

Anei ētahi tauira mahi e taea ai ngā whāinga paetae o tēnei taumata te whakatutuki:

 

1. Me mōhio te ākonga ki te tuhi i te roanga atu o tētahi tauira raupapa, ka whakaahua ture ai;

 

  • he torotoro, he hanga, he whakaahua, he tuhi i te roanga atu o tētahi tauira raupapa tau, mokowā rānei. (Mā konei ka mōhio te ākonga ki te āhua o te tauira mutunga-kore); Hei whakatauira:

 


space
 

TAUIRA RAUPAPA TAU: 0, 3, 6, 9, 12, ...

TAUIRA RAUPAPA MOKOWĀ:

1 koru 3 koru 5 koru

 

  • he hanga, he tauira tau taruarua ki te tataitai.

 

2. Me mōhio te ākonga ki te whakamahi kauwhata hei whakaatu hononga;

 

Te torotoro whārite , kīanga

 

Anei ētahi tauira mahi e taea ai ngā whāinga paetae o tēnei taumata te whakatutuki:

 

3. Me mōhio te ākonga ki te whakamahi i ngā tohu whakarite, arā , te = mō te "ōrite ki te", te < mō te "iti ake i te", te > mō te "nui ake i te";

 

  • he hanga, he whiriwhiri rerenga tau e whai wāhi mai ana ēnei tohu =, +, -. (Me whakamahi anō tētahi tataitai i ngā wāhi e hiahiatia ana.) Hei whakatauira:

    He mea kato mai e Rangi ētahi putiputi e rua tekau mā whā . Ka hoatu ki tana hoa, ki a Tihirau, ētahi putiputi e iwa. Kua tekau mā rima ināianei ngā putiputi hei mau atu mana ki ona matua. Anei te rerenga tau hei whakaatu i tēnei āhuatanga :

    24 - 9 = 15;

 

  • he hanga, he whiriwhiri rerenga tau e whai wāhi mai ana te =, te < me te >. (Me whakamahi anō tētahi tātaitai i ngā wāhi e hiahiatia ana.) Hei whakatauira:

    Kua wareware nei i a Te Hikaka te pakeke o Hiria. Katahi ia ka maumahara ake he rite tana rā whānau ki tō tāna tuakana, ki a Whai, otirā e whā tau ke te pakeke ake o Whai i a Hiria. Tekau tau te pakeke o Whai. He rite anō tana pakeke ki te pakeke o tāna tuahine, o Hema, ina hoki he mahanga rāua . Tuhia te āhua o te pakeke ake o tētahi i tētahi , me te whakamahi anō i ēnei tohu nei: =, <, >

 

  • he torotoro i ngā āhuatanga motuhake o te 0 i roto i ngā mahi tapiri, me ngā āhuatanga motuhake o te 1 i roto i ngā mahi whakarau;

    (He ngāwari ake te kitea atu o te tikanga o te 'kore' ina whakamāramatia ki te pakitau.)

 


special properties
He Tauira Aro Matawai

 

He tauira noa ēnei hei āwhina i te kaiwhakaako:

 

  • He whakaahua, he tuhi i te roanga atu o ngā tauira pēnei i ēnei :

 

    mā tēnei tauira ka mōhio te kaiwhakaako e pēhea ana te matatau o ngā ākonga ki te:

    Taurangi 2/1
    Taurangi 1/2

 

  • He kimi mai i te ture e whakahau ana i te āhua o tētahi raupapa tau, ka tuhi ai i te roanga atu o taua raupapa. Hei whakatauira:

    3, 7, 11, 15, ? , ? ... 1, 2, 3, 6, 10, 15, 21,?, ? ...

 

    mā tēnei tauira ka mōhio te kaiwhakaako e pēhea ana te matatau o ngā ākonga ki te:

    Taurangi 2/1
    WR-5

 

  • He whakatipu otaota, he tiaki mōkai ranei. Me tuhi kauwhata hei whakaatu i te pānga i waenganui i te takanga o te wā me te āhua o te tipu.

 

    mā ēnei tauira ka mōhio te kaiwhakaako e pēhea ana te matatau o ngā ākonga ki te:

    Taurangi 2/2

 

Rārangi upoko Tōmua Whārangi ki mua